Nhiều công trình tính đủ số mét tôn nhưng thiếu phụ kiện đi kèm, đến ngày lợp phải chạy mua bổ sung, đội thợ chờ việc. Dưới đây là danh sách những thứ cần chuẩn bị trước khi lợp mái tôn, cùng cách chọn đúng loại vít và khoảng cách bắn vít để mái không dột ngay từ đầu.
Vít bắn tôn — chọn theo độ dày tôn, không chọn theo giá
Vít bắn tôn không phải cây nào cũng như cây nào. Hai yếu tố cần khớp với tấm tôn đang lợp:
- Chiều dài vít: vít phải xuyên qua tôn và cắm đủ sâu vào xà gồ (thường tối thiểu 25 mm vào thép xà gồ). Tôn dày, xà gồ dày cần vít dài hơn — dùng vít ngắn thì ren không bám đủ, vít lỏng dần theo thời gian.
- Long đền cao su (gasket): đây là phần quyết định mái có dột tại lỗ vít hay không, quan trọng hơn cả chất liệu vít. Long đền cao su EPDM chịu nhiệt, đàn hồi tốt, không nứt sau vài năm nắng — nên ưu tiên loại này thay vì long đền cao su thường rẻ hơn nhưng chai cứng nhanh.
Với mái tôn cách nhiệt PU/PE hai lớp, cần loại vít dài hơn tương ứng để xuyên hết lớp tôn — lớp PU/PE — lớp tôn còn lại rồi mới cắm vào xà gồ, không dùng chung vít với tôn một lớp.
Khoảng cách bắn vít
Vít bắn quá thưa làm tôn bị gió giật bung mép, bắn quá dày thì tốn vít và tăng số lỗ có nguy cơ dột không cần thiết. Mức phổ biến trong thực tế thi công:
| Vị trí | Khoảng cách bắn vít |
|---|---|
| Giữa mái (thân tôn) | Mỗi sóng hoặc cách sóng, tại mỗi xà gồ |
| Mép mái, diềm hông, đỉnh mái | Bắn dày hơn thân mái — mỗi sóng, không bỏ cách |
| Mí chồng dọc giữa hai tấm tôn | Bổ sung vít rút dọc đường chồng, khoảng 30 — 40 cm/vít |
Nguyên tắc chung: khu vực chịu gió giật mạnh nhất (mép, đỉnh, góc mái) luôn bắn vít dày hơn phần giữa mái. Vít luôn bắn tại đỉnh sóng, không bắn dưới bụng sóng — bắn sai vị trí này là nguyên nhân dột phổ biến nhất, xem chi tiết tại bài mái tôn bị dột.
Phụ kiện đi kèm không thể thiếu
Ngoài tôn và xà gồ, một mái lợp hoàn chỉnh cần thêm các phụ kiện sau — nên chốt số lượng cùng lúc với đơn hàng tôn để cán/đặt hàng một lần:
- Tôn úp nóc: che kín đường giao giữa hai mái dốc tại đỉnh mái, chọn loại có độ cong khớp với sóng tôn đang lợp.
- Diềm mái (diềm hông): chắn hai bên mép mái, ngăn gió tạt nước ngược vào và che mép tôn cắt.
- Máng xối, ống thoát nước: thu nước mưa từ mái xuống, cần tính độ dốc thoát nước riêng (không đặt nằm ngang) và tiết diện đủ lớn cho mái có diện tích rộng như nhà xưởng.
- Xà gồ dự phòng cho các điểm đặc biệt: quanh lỗ mở kỹ thuật, chân cột thoát nước mái, khu vực đặt máng xối cần thêm điểm tựa ngoài bước xà gồ tiêu chuẩn — xem cách tính bước xà gồ tại bài khoảng cách xà gồ mái tôn.
Kiểm tra trước khi lợp
Trước ngày thi công, nên có sẵn trong tay:
- Số mét tôn đã tính đủ dư hao hụt (tham khảo cách tính số mét tôn lợp mái).
- Vít bắn tôn đúng chiều dài, đủ số lượng theo diện tích mái (thường 6 — 10 con/m² tùy khoảng cách bắn).
- Tôn úp nóc, diềm mái theo đúng chiều dài mái, không cắt nối thêm nếu tránh được.
- Máng xối và ống thoát nước đã đo sẵn độ dốc.
- Keo silicone chuyên dụng cho tôn để trám các điểm nối, phòng khi cần xử lý phát sinh.
Thiếu một trong các mục trên đều có thể làm gián đoạn buổi thi công hoặc để lại điểm yếu gây dột sau này.
Cần tư vấn số lượng vít, phụ kiện đi kèm cho công trình cụ thể? Gọi hotline 0937 185 968, đọc diện tích mái và loại tôn dự định lợp — nhà máy tư vấn đủ danh mục và báo giá trong ngày, đã gồm VAT. Tham khảo trước bảng giá tôn lợp hôm nay và sản phẩm tôn lợp trước khi gọi.